Dạy con đối phó với những kẻ bắt nạt

Bắt nạt học đường không chỉ là vấn đề của các trường trung học. Những rắc rối đã lan truyền xuống những lớp nhỏ tuổi hơn. Vậy hãy cùng tìm hiểu cách phát hiện ra hiện tượng bắt nạt nơi học đường và bảo vệ con bạn.

0
557

Cách đây không lâu, ý nghĩ một đứa trẻ mẫu giáo có thể là một kẻ bắt nạt đối với tôi có vẻ điên rồ. Nhưng quan điểm của tôi đã thay đổi khi con trai Nicky của tôi lên 4. Có một cậu bé hung hăng ở trong lớp của thằng bé luôn đuổi theo các bạn gái quanh lớp và đấm các bạn cho vui. Cậu bé thường xuyên đấm và tát các bạn nhỏ khác, và tôi đã từng chứng kiến cậu bé này đá một đứa trẻ đang chơi với một toa tàu mà cậu muốn. Các giáo viên đã dành rất nhiều thời gian để khiển trách cậu bé này và giải thích đâu là hành vi “chấp nhận được”, nhưng những hành động đe dọa của cậu bé vẫn tiếp tục và Nicky đã học cách lẩn tránh cậu bé.

Đó mới chỉ là khởi đầu. Trong trường mẫu giáo, Nicky đã phải chịu đựng rất nhiều đứa trẻ làm phiền mọi người trong giờ giải lao. Mùa đông năm ngoái, một người bạn cùng lớp nói với một bé gái rằng muốn cắt tóc cô bé bằng dao. Phó hiệu trưởng đã tổ chức cuộc họp với từng lớp học, tại đó các giáo viên giải thích rằng mọi trẻ đều có quyền được cảm thấy an toàn ở trường. 

Những ví dụ này nghe có vẻ thái quá, nhưng chúng không hề. Bắt nạt, hành động cố ý làm tổn thương người khác thông qua quấy rối bằng lời nói (chọc ghẹo và đặt biệt danh), hành hung thân thể (đánh, đá và cắn), hoặc xa lánh xã hội (cố ý từ chối một đứa trẻ khỏi một nhóm), từng là điều mà các bậc cha mẹ không cần phải lo lắng cho đến khi con của họ trong độ tuổi từ 8 – 12. Hiện nay, hiện tượng này đã lan xuống tới những học sinh nhỏ tuổi nhất. Trên thực tế, một số nghiên cứu cho thấy rằng hiện tượng chòng ghẹo đã trở nên phổ biến trong nhóm trẻ từ 2-6 tuổi hơn so với ở nhóm những trẻ từ 8 – 12 tuổi và thanh thiếu niên. Tiến sĩ Susan Swearer, đồng tác giả của cuốn sách Bullying Prevention and Intervention (Tạm dịch: Ngăn ngừa và Can thiệp vào tình trạng bắt nạt) giải thích: “Trẻ nhỏ đang bắt chước hành vi hung hăng mà chúng nhìn thấy trên các chương trình truyền hình, trong các trò chơi điện tử và từ các anh chị lớn tuổi hơn”.

Một vấn nạn quốc gia 

Bắt nạt học đường đã trở thành một vấn nạn quốc gia

Nói chung, hiện tượng bắt nạt tại các trường học đã trở thành một vấn nạn toàn quốc. Một nghiên cứu đăng trên Tạp chí Sức khỏe Trường học cho thấy 19 phần trăm học sinh tiểu học của Hoa Kỳ bị bắt nạt. Và mỗi ngày, hơn 160.000 trẻ ở nhà không đế trường vì các em sợ bị bắt nạt, theo cuộc khảo sát của Hiệp hội Giáo dục Quốc gia – nhóm vận động chính sách giáo dục công.

Cố vấn cho các bậc cha mẹ David Fassler, bác sĩ y khoa, giáo sư lâm sàng về tâm thần học tại Đại học Vermont, Burlington, cho biết: “Bị bắt nạt có thể gây hậu quả đau buồn cho trẻ, dẫn đến hiệu suất học tập kém, kém tự tin, lo lắng và thậm chí trầm cảm. Các nghiên cứu được công bố trong Archives of General Psychiatry (Lưu trữ Tâm thần học đại cương) cho thấy rằng những đứa trẻ bị bắt nạt ở tuổi lên 8 thường dễ mắc các vấn đề về tâm lý hơn là thanh thiếu niên và những người trưởng thành. Hơn nữa, một nghiên cứu của Trường Y Dược Đại học Washington đã phát hiện ra rằng trẻ em học mẫu giáo là những nạn nhân của những vụ bắt nạt 80% có xu hướng cảm thấy “buồn” gần như mỗi ngày.

Hành vi bắt nạt đã trở thành một mối đe dọa nghiêm trọng đối với sức khoẻ của trẻ em đến mức Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ đã ban hành tuyên bố chính thức đầu tiên về vấn đề này vào năm ngoái. Nó khuyến khích các bác sĩ nâng cao nhận thức tại các trường học khu vực địa phương và cung cấp dịch vụ sàng lọc và tư vấn cho nạn nhân là trẻ em và gia đình của các em.

Tính bắt nạt sinh ra như thế nào?

Bắt nạt vì bạn khác biệt?

Giữa những hành động vô tư hay ích kỷ và bắt nạt thực sự ở trẻ nhỏ có một ranh giới vô cùng mong manh. Hầu hết các chuyên gia đồng ý rằng một đứa trẻ vượt ra khỏi ranh giới này nếu hành động của chúng là cố ý và nếu những hành động ấy xảy ra thường xuyên. Tại sao một số trẻ lại chọn làm tổn thương cơ thể và cảm xúc của người khác? Tiến sĩ W. Michael Nelson, đồng tác giả cuốn Keeping Your Cool: The Anger Management Workbook – được viết nhằm trợ giúp các cố vấn viên làm việc với những trẻ có tính hung hăng – cho biết: “Những trẻ đi bắt nạt thường kém tự tin. Chúng thiếu sự đồng cảm và có nhu cầu chế ngự những người khác.”

Trẻ trước tuổi đi học vẫn đang tập luyện các kỹ năng xã hội cơ bản và tìm cách kiểm soát cảm xúc của chính mình, do đó những hành động khẳng định quá mức của chúng có thể đơn giản là một cách để kiểm tra ranh giới của những điều chấp nhận được. Tiến sĩ Swearer cho biết: “Trêu chọc và việc giành giật là một phần của sự phát triển của trẻ nhỏ. Ở lứa tuổi này, một đứa trẻ hành động ít có chủ ý hơn và có khả năng cao sẽ bắt nạt bất cứ đứa trẻ nào xung quanh mình vào thời điểm này.

Ở tuổi đi mẫu giáo, trẻ em bắt đầu nắm bắt khái niệm quyền lực xã hội giữa những bạn cùng độ tuổi, theo Elizabeth K. Englander, tiến sĩ, giám đốc Aggression Reduction Center (trung tâm điều trị giảm bớt hung hăng ở trẻ) tại Massachusetts, trường Đại học Bang  Bridgewater. Đó là khi những đứa trẻ hung dữ bắt đầu tích cực nhắm vào những trẻ khác mà chúng cho là dễ bị tổn thương – cho dù đó là vì chúng nhút nhát, nhạy cảm, nhỏ bé hoặc đơn giản là khác biệt.

Giáo viên có xu hướng phản ứng khác nhau đối với một học sinh đi bắt nạt tùy thuộc vào tuổi của học sinh. Ở trường mầm non, họ cố gắng dẫn dắt để trẻ có hành vi tử tế và nhẹ nhàng hơn. Nhưng ở trường tiểu học, họ chuyển sự tập trung sang bảo vệ các nạn nhân. Tuy nhiên việc Tiến sĩ Swearer cho biết: Việc này lại bỏ qua sự thực rằng không quá muộn để cải tạo một trẻ đang hình thành tính ưa bắt nạt. Một số trẻ cần được hướng dẫn giải quyết xung đột ngay khi bước vào trung học cơ sở và trung học phổ thông.”

Mặc dù các giáo viên có cố gắng hết sức để kiểm soát tình trạng bắt nạt nhưng họ không phải lúc nào cũng có thể có mặt để chứng kiến hoặc ngăn chặn nó. Các quản trị viên trường học thậm chí không biết rằng tình trạng bắt nạt đang xảy ra. Nạn nhân có xu hướng giữ im lặng vì các em sợ có thể bị đối xử tồi tệ hơn nếu tiết lộ. Và trong một số trường hợp, hiệu trưởng lại đơn giản không biết làm thế nào để giải quyết vấn đề. Một cuộc thăm dò trên toàn quốc gần đây của Bệnh viện Nhi C. S. Mott Đại học Michigan cho thấy chỉ có 38% cha mẹ chấm cho trường tiểu học của con mình điểm “A” về ngăn ngừa hiện tượng việc bắt nạt và bạo lực; 16 phần trăm đánh giá điểm “C”; 6 phần trăm chấm điểm “D”; và 5% chấm thất bại. ”

Những bước đúng đắn để đối phó với hành vi bắt nạt

Đối phó với kẻ bắt nạt

Cuối cùng, việc giúp con đối phó với kẻ bắt nạt là tùy thuộc vào bạn. Hãy để ý những dấu hiệu cho thấy điều gì đó đang khiến con phiền muộn, và nhẹ nhàng khuyến khích con kể cho bạn về những vấn đề con đã gặp phải với những đứa trẻ khác. Sau đó, hãy sẵn sàng thực hiện hành động thích hợp.

Nói chuyện với giáo viên của con bạn. Nếu việc bắt nạt xảy ra ở trường mầm non hoặc mẫu giáo, hãy báo cho các quản trị viên biết về vấn đề ngay. Nhiều trường học có một giao thức cụ thể để can thiệp. Khi bạn báo cáo một sự cố, hãy mô tả cụ thể những gì đã xảy ra và những người có liên quan.

Liên lạc với cha mẹ của học sinh phạm lỗi. Đây là cách tiếp cận đúng đắn chỉ đối với các hành vi hăm dọa dai dẳng, và khi bạn cảm thấy những phụ huynh này sẽ có thái độ sẵn sàng hợp tác với bạn. Gọi hoặc gửi email cho họ một cách không đối đầu và làm rõ rằng mục tiêu của bạn là giải quyết vấn đề với nhau. Bạn có thể nói điều gì đó như “Tôi gọi điện vì tuần này con gái tôi mỗi ngày từ trường học trở về nhà đều cảm thẩy căng thẳng. Con bé nói với tôi rằng Suzy đã gọi tên con bé và tách biệt con bé khỏi những trò chơi ngoài sân chơi. Tôi không biết Suzy đã đề cập đến điều này chút nào chưa, nhưng tôi muốn chúng ta  giúp các cháu hòa hợp với nhau hơn. Ông/bà có gợi ý nào không? ”

Tập cho con biết nhờ tới sự giúp đỡ. Bất kể con của bạn đang bị nhắm làm mục tiêu như thế nào, thường thì đánh lại không phải là giải pháp tốt nhất. Thay vào đó, hãy dạy con tránh xa và tìm sự giúp đỡ từ một giáo viên hoặc một người giám sát. Để tránh bị quấy rối trên xe buýt, hãy đề nghị con ngồi bên cạnh bạn bè, vì một kẻ bắt nạt ít khi chọn một đứa trẻ ngồi cùng với một nhóm. Tuy nhiên có thể sẽ có lúc bạn cần can thiệp. Khi con gái của Karin Telegadis Grace bắt đầu đi học mẫu giáo, bé đã gặp vấn đề với một học sinh lớp ba trên xe buýt. Telegadis đến từ Princeton, New Jersey cho biết: “Cậu bé đã vặn tay Grace”và cố gắng làm cho con bé hôn một cậu bé khác”. Khi cô biết rằng cậu bé cũng bắt nạt cả những đứa trẻ khác, cô đã phản ánh với trường và yêu cầu tài xế xe buýt để mắt tới cậu bé đó. Cậu bé đã dừng hành vi thiếu đúng đắn đó trong vòng hai tuần.

Khuyến khích hành vi tích cực

Hãy luyện tập cho con những kỹ năng cần thiết khi đối mặt với những kẻ bắt nạt

Khuyến khích ngôn ngữ cơ thể tích cực. Đến năm 3 tuổi, con của bạn đã sẵn sàng để học những thủ thuật giúp bé ít bị trở thành mục tiêu mời gọi bắt nạt. Michele Borba, Tiến sĩ ngành giáo dục, cố vấn báo Parents và là tác giả của cuốn The Big Book of Parenting Solutions (Tạm dịch: Sổ tay giải pháp làm cha mẹ) chia sẻ: “Hãy bảo con bạn luyện tập nhìn vào mắt bạn bè và làm điều tương tự khi nói chuyện với một đứa trẻ đang làm phiền con.” Điều này sẽ buộc bé phải ngẩng cao đầu và trông bé sẽ tự tin hơn. Cũng hãy thực hành làm gương mặt buồn, dũng cảm và hạnh phúc và bảo bé chuyển sang “dũng cảm” nếu bé bị làm phiền. Tiến sĩ Borba cho biết: “Vẻ ngoài của bạn nhìn như thế nào khi gặp một kẻ bắt nạt quan trọng hơn những gì bạn nói.”

Thực hành theo kịch bản. Diễn tập cách phản ứng đúng đắn với một đứa trẻ hung bạo (thậm chí bạn còn có thể sử dụng một con thú nhồi bông để đóng thế) để trẻ có thể chuẩn bị tốt hơn. Dạy con nói chuyện bằng giọng mạnh mẽ, cứng rắn – rên rỉ hoặc khóc sẽ chỉ kích thích kẻ bắt nạt. Gợi ý con nói một câu gì đó như, “Đừng làm phiền tôi!” hoặc “Tôi sẽ không chơi với bạn nếu bạn hành động hèn hạ.” Con cũng có thể thử nói “Ừ, sao cũng được” và sau đó bước đi. Tiến sĩ Borba chia sẻ: “Điều quan trọng là khi quay trở lại không nên làm bẽ mặt, bởi điều đó sẽ làm cho kẻ bắt nạt trở nên tồi tệ hơn.”

Erin Farrell Talbot đến từ thành phố New York, đã chuẩn bị cho đứa con trai 3 tuổi của mình, Liam về cách đối phó với hai đứa trẻ hung dữ ở nhà trẻ. “Chúng tôi đã nói về cách làm thế nào nếu một trong số chúng lấy đồ chơi của con, con sẽ nói, ‘Không, dừng lại, tôi đang chơi với nó!’ bằng giọng nói to”, cô nói. “Chúng đã dừng lại ngay lập tức, tôi tự hào vì thằng bé đã học được cách tự bảo vệ mình.”

Khen ngợi tiến bộ. Khi con bạn nói với bạn cách bé đã xoa dịu được kẻ quấy rối, hãy cho bé biết bạn tự hào về bé. Nếu bạn chứng kiến một đứa trẻ kiên cường trước một kẻ bắt nạt trong công viên, hãy chỉ cho con của bạn xem để bé có thể bắt chước cách làm đó. Trên hết, hãy nhấn mạnh điều mà mẹ của bạn có thể đã nói với bạn khi bạn còn là một đứa trẻ: Nếu con của bạn cho thấy rằng con không thể bị làm phiền, một kẻ bắt nạt thường sẽ tiếp tục.

Liệu vấn đề có nằm ở con bạn?

Liệu con bạn có phải kẻ bắt nạt?

Khi con bạn là một trong những kẻ trêu chọc và đi đe dọa các bạn khác, bạn cần phải hành động ngay lập tức – không chỉ vì lợi ích của các nạn nhân mà còn để ngăn chặn hành vi này phát triển hơn. Nếu bạn không chắc chắn, hãy theo dõi các dấu hiệu cảnh báo này:

  • Con bốc đồng và tức giận rất nhanh.
  • Con đánh hoặc đẩy những đứa trẻ khác để thỏa nỗi thất vọng.
  • Con đi chơi với những đứa trẻ hung hăng khác
  • Con đánh nhau với anh chị em ruột của mình.
  • Con gặp khó khăn trong việc hiểu rằng những hành động của con ảnh hưởng như thế nào đến người khác
  • Con thường xuyên gặp rắc rối ở trường

Nếu một hoặc nhiều điều ở trên trùng khớp với trường hợp của con bạn, hãy cho con thực hành kỹ thuật, như thở sâu hoặc đếm đến mười, để giúp kiểm soát cảm xúc tiêu cực của bé. Khi bạn nhìn thấy con bạn hành động một cách đau đớn, hãy bảo anh ta dừng lại, loại bỏ anh ta khỏi tình huống, và sau đó nói về những gì anh ta có thể làm thay vào lần tiếp theo. Tuy nhiên, nếu những nỗ lực của bạn không gây hại cho hành vi của mình, hãy yêu cầu bác sĩ đề nghị một chuyên gia về sức khoẻ tâm thần thích hợp.

Đưa ra bình luận của bạn

Please enter your comment!
Please enter your name here